वासिङ्टन । अमेरिकी राष्ट्रपति डोनाल्ड ट्रम्पलाई मध्यावधि निर्वाचनमा ठूलो राजनीतिक धक्का लागेको छ। नोभेम्बर ३ मा सम्पन्न निर्वाचनमा विपक्षी डेमोक्र्याटिक पार्टीले सिनेट र प्रतिनिधिसभा (हाउस अफ रिप्रिजेन्टेटिभ्स) दुवैमा बहुमत हासिल गरेको छ।

सन् २०२४ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा विजय हासिल गर्दै ह्वाइट हाउस फर्किएका ट्रम्पका लागि दुई वर्षपछि आएको यो परिणाम महत्वपूर्ण राजनीतिक चुनौतीका रूपमा देखिएको छ। रिपब्लिकन पार्टीले यसअघि नियन्त्रणमा राखेका दुवै सदन गुमाएपछि ट्रम्पको आगामी दुई वर्षको कार्यकालमा विधायिकी कामकारबाही प्रभावित हुने देखिएको छ। AP News+1

निर्वाचनमा डेमोक्र्याटहरूले परम्परागत रूपमा रिपब्लिकनको प्रभाव रहेका केही राज्यमा समेत महत्वपूर्ण सफलता हासिल गरेका छन्। टेक्सस, कन्सास, साउथ क्यारोलाइना, ओहायो र आयोवा जस्ता राज्यमा डेमोक्र्याट उम्मेदवारहरूको विजयले निर्वाचन परिणामलाई थप अर्थपूर्ण बनाएको छ।

अमेरिकी समाचार संस्था एसोसिएटेड प्रेस (एपी) का अनुसार डेमोक्र्याटहरूले सिनेटमा बहुमत हासिल गर्नुका साथै प्रतिनिधिसभामा पनि नियन्त्रण स्थापित गरेका छन्। यससँगै अमेरिकी संसद्का दुवै सदनमा रिपब्लिकनको पकड समाप्त भएको छ। AP News+2

महँगी र जीवनयापनको खर्चले ट्रम्पलाई अप्ठ्यारो

निर्वाचन परिणामको प्रमुख कारणमध्ये अमेरिकी नागरिकको आर्थिक असन्तुष्टि देखिएको छ। सन् २०२४ को निर्वाचनमा महँगी नियन्त्रण गर्ने, रोजगारी बढाउने र अमेरिकी अर्थतन्त्र सुधार्ने प्रतिबद्धता व्यक्त गरेर मतदाताको समर्थन पाएका ट्रम्पलाई अहिले त्यही आर्थिक मुद्दाले चुनौती दिएको छ।

खाद्यान्न, इन्धन, आवास र दैनिक उपभोग्य वस्तुको बढ्दो मूल्यले सर्वसाधारणको घरखर्च प्रभावित भएको छ। निर्वाचनअघि गरिएका सर्वेक्षणमा ठूलो संख्याका मतदाताले ट्रम्प प्रशासनको आर्थिक व्यवस्थापनप्रति असन्तुष्टि व्यक्त गरेका थिए।

एपीको निर्वाचनपछिको विश्लेषणअनुसार महँगी, भ्रष्टाचार, अर्थतन्त्र र सरकारको कामकारबाहीप्रतिको असन्तुष्टि डेमोक्र्याटहरूको सफलताका महत्वपूर्ण आधार बनेका छन्। AP News+1

ट्रम्पको लोकप्रियतामाथि प्रश्न

दुई वर्षअघि ट्रम्पको पक्षमा मतदान गरेका मतदाताको एउटा हिस्साले यसपटक विपक्षीलाई समर्थन गरेको निर्वाचन परिणामले देखाएको छ। विशेषगरी रिपब्लिकनको परम्परागत प्रभाव रहेका राज्यमा डेमोक्र्याटहरूको सफलता उल्लेखनीय बनेको छ।

टेक्ससमा डेमोक्र्याट उम्मेदवार जेम्स टालारिकोले रिपब्लिकन उम्मेदवार केन प्याक्सटनलाई पराजित गरेका छन्। त्यस्तै, टेक्ससको गभर्नर निर्वाचनमा पनि डेमोक्र्याट उम्मेदवार जिना हिनोजाले रिपब्लिकन ग्रेग एबटलाई पराजित गरेकी छन्। यी परिणामले टेक्ससको राजनीतिक प्रतिस्पर्धामा आएको परिवर्तनलाई देखाएका छन्। Houston Chronicle+1

राष्ट्रपति पद सुरक्षित, तर शासन सञ्चालन चुनौतीपूर्ण

अमेरिकी राजनीतिक प्रणालीमा संसद्को बहुमत गुमाउँदैमा राष्ट्रपतिको पद गुम्दैन। राष्ट्रपतिको कार्यकाल चार वर्षको हुने भएकाले ट्रम्प आफ्नो संवैधानिक कार्यकाल पूरा नहुँदासम्म पदमा रहन सक्नेछन्।

तर संसद्का दुवै सदन विपक्षीको नियन्त्रणमा पुगेपछि उनको शासन सञ्चालन सहज हुने छैन। अमेरिकी संसद्ले कानुन निर्माण, बजेट पारित र सरकारी नीतिहरूको निगरानी गर्ने भएकाले डेमोक्र्याटहरूले ट्रम्प प्रशासनका निर्णयमाथि कडा संसदीय निगरानी गर्न सक्नेछन्।

विशेषगरी बजेट, आप्रवासन नीति, विदेश नीति तथा प्रशासनिक निर्णयहरूमा दुई पक्षबीच मतभेद बढ्न सक्नेछ। संसद्को स्वीकृति आवश्यक पर्ने नयाँ कानुन तथा कार्यक्रम अघि बढाउन ट्रम्पले विपक्षीसँग सहकार्य गर्नुपर्ने अवस्था आउन सक्छ।

यसले ट्रम्पको बाँकी दुईवर्षे कार्यकाललाई राजनीतिक रूपमा चुनौतीपूर्ण बनाउनेछ। AP News+1

सन् २०२८ को राष्ट्रपतीय निर्वाचनमा पनि प्रभाव पर्न सक्ने

मध्यावधि निर्वाचनलाई अमेरिकी राष्ट्रपतिको लोकप्रियता र शासनप्रतिको जनसमर्थन मापन गर्ने महत्वपूर्ण राजनीतिक परीक्षाका रूपमा हेरिन्छ। यसपटकको परिणामले रिपब्लिकन पार्टीको आगामी राजनीतिक रणनीतिमाथि पनि प्रश्न उठाएको छ।

डेमोक्र्याटहरूले भने संसद्का दुवै सदनमा बहुमत प्राप्त गरेसँगै आगामी दुई वर्ष सरकारका निर्णयमाथि निगरानी, जवाफदेहिता र आफ्ना नीतिगत प्राथमिकता अघि बढाउने अवसर पाएका छन्।

सन् २०२८ मा हुने राष्ट्रपतीय निर्वाचनअघि आएको यो परिणामले अमेरिकी राजनीतिमा नयाँ शक्ति सन्तुलन सिर्जना गरेको छ। अब ट्रम्पले आफ्नो आर्थिक तथा प्रशासनिक नीतिलाई कसरी अघि बढाउँछन् र डेमोक्र्याटहरूले संसदीय बहुमतलाई कसरी उपयोग गर्छन् भन्ने विषय अमेरिकी राजनीतिका आगामी दिनका महत्वपूर्ण सवाल बन्नेछन्।